FEKP 02.04: 63 mln zł na ciepłownie i sieci w Kujawsko-Pomorskiem

Które miasta i podmioty mogą ubiegać się o wsparcie?

Środki w IV naborze pozostały dla Grudziądza, Włocławka, Nakła nad Notecią i Rypina. Harmonogram wymienia samorządy oraz jednostki organizacyjne działające w ich imieniu. Wnioski mogą też składać podmioty świadczące usługi publiczne w ramach zadań własnych jednostek samorządu terytorialnego.

Zarząd Województwa Kujawsko-Pomorskiego przyjął w sierpniu 2026 roku projekt kryteriów IV naboru (uchwała nr 120/5812/26), a Komitet Monitorujący program zatwierdził kryteria 29 września 2026 roku (uchwała nr 64/2026). Kryteria dopuszczają wyłącznie inwestycje w miastach średnich tracących funkcje społeczno-gospodarcze, wskazanych w Krajowej Strategii Rozwoju Regionalnego 2030 (KSRR 2030).

W województwie kujawsko-pomorskim są to Chełmno, Grudziądz, Inowrocław, Włocławek, Rypin, Nakło nad Notecią i Świecie. Chełmno ma w załączniku do kryteriów zerowy limit dotacji, a według projektu kryteriów przyczyną jest brak na jego terenie koncesjonowanego systemu ciepłowniczego o mocy powyżej 5 MW, co wynika z danych GUS. Wniosek dotyczący inwestycji w innym mieście nie spełni kryterium miejsca realizacji i zostanie odrzucony.

Każde miasto ma własny limit dotacji. Załącznik do zatwierdzonych kryteriów dzieli środki na te inwestycje między miasta według liczby mieszkańców i pokazuje, ile środków zostało do wykorzystania w każdym z nich.

Kwoty w euro pochodzą z załącznika do kryteriów zatwierdzonych uchwałą Komitetu Monitorującego nr 64/2026. Projekt kryteriów podawał te same kwoty z wyjątkiem Świecia, któremu zostawało w nim 53 447,44 euro. Kwoty w złotych przeliczyliśmy po kursie około 4,31 zł za euro, który wynikał z porównania puli IV naboru w harmonogramie z sumą kwot z projektu kryteriów. Kurs i pulę w złotych poda regulamin naboru.

Według kryterium maksymalnej wartości dofinansowania łączna dotacja dla projektów z jednego miasta nie może przekroczyć kwoty przypisanej temu miastu, a wniosek ponad ten limit zostanie odrzucony. Dla Inowrocławia, Świecia i Chełmna ta kwota wynosi zero. Gmina lub spółka ciepłownicza z tych miast może porównać planowany projekt z warunkami Funduszu Transformacji Ciepłownictwa. Przed wyborem programu powinna sprawdzić, kto może złożyć wniosek i jakie inwestycje obejmuje wsparcie.

Harmonogram z 30 września 2026 roku wymienia jako wnioskodawców jednostki samorządu terytorialnego, jednostki organizacyjne działające w ich imieniu oraz podmioty świadczące usługi publiczne w ramach obowiązków własnych samorządu. Kryteria dopuszczają szerszą grupę, w tym przedsiębiorstwa i partnerstwa publiczno-prywatne, a spółdzielnie, wspólnoty mieszkaniowe i towarzystwa budownictwa społecznego jako partnerów przy wymianie źródeł ciepła w budynkach wielorodzinnych.

Miejska spółka ciepłownicza mieści się w obu wykazach, jeśli świadczy usługi publiczne w ramach zadań własnych gminy. Przedsiębiorstwo prywatne powinno poczekać na regulamin IV naboru, który rozstrzygnie tę różnicę.

Jak rozumieć próg powyżej 5 MW?

W Szczegółowym Opisie Priorytetów programu (SZOP) próg dotyczy mocy zamówionej systemu ciepłowniczego. Sformułowanie „powyżej 5 MW” oznacza wartość większą niż 5 MW. System z mocą zamówioną równą dokładnie 5 MW pozostaje poza tak opisanym zakresem IV naboru.

Ciepło sieciowe trafia do odbiorców ze źródła centralnego za pośrednictwem rurociągów.

Przy wstępnej ocenie potrzebna jest informacja operatora o mocy zamówionej oraz o systemie objętym inwestycją. Sama moc znamionowa pojedynczego kotła nie pozwala rozstrzygnąć, czy projekt spełnia ten warunek.

Informacja o wymianie kotła o mocy 3 MW nie wystarcza do oceny, czy projekt spełnia próg mocy wskazany w naborze. Operator powinien dodatkowo podać moc zamówioną systemu, w którym kocioł pracuje. Z tą wartością można sprawdzić warunek mocy, a zakres inwestycji porównać z regulaminem. Samo spełnienie progu mocy nie potwierdza prawa do dotacji.

Gmina poszukująca innego źródła finansowania może sprawdzić wykaz naborów dla samorządów i porównać warunki z parametrami swojego systemu.

Jakie inwestycje obejmuje FEKP 02.04?

Typ projektu wskazany w SZOP to „Rozwój efektywnych energetycznie systemów ciepłowniczych powyżej 5 MW mocy zamówionej wraz z magazynami ciepła”. Dokument przewiduje budowę lub modernizację systemów ciepłowniczych, poprawę efektywności istniejących sieci oraz podłączanie budynków, aby zastąpić ich nieefektywne i zanieczyszczające powietrze ogrzewanie.

Magazyn ciepła może być częścią inwestycji. W koncepcji warto opisać, jak będzie współpracował z systemem ciepłowniczym i jaki efekt energetyczny ma przynieść. Po ogłoszeniu IV naboru trzeba sprawdzić w jego dokumentacji, czy planowane prace i wydatki na magazyn mogą otrzymać wsparcie.

Te warunki przemawiają za oceną lokalizacji i technologii przed wyborem wariantu inwestycji. SZOP wymaga również zapobiegania podwójnemu finansowaniu tych samych wydatków ze wsparcia na analogiczne inwestycje w programie Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021-2027. Dlatego gmina lub operator powinni ustalić, które prace mają być sfinansowane z innych planowanych lub otrzymanych środków. Dokumentacja IV naboru określi, jak wykazać, że te same wydatki nie otrzymają dofinansowania dwukrotnie.

Ile wynosi budżet i ile może otrzymać projekt?

Planowana pula IV naboru wynosi 63 012 977,19 zł według harmonogramu. Limity dotacji dla miast z zatwierdzonych kryteriów sumują się do 14 562 326,15 euro, czyli według przyjętego w artykule kursu do około 62,8 mln zł, więc ostateczną pulę i kurs poda ogłoszenie naboru.

Dotacja dla jednego projektu zależy od jego kosztów kwalifikowalnych, czyli wydatków, które regulamin pozwala objąć wsparciem, od zasad pomocy publicznej i od limitu miasta.

W SZOP dla działania FEKP 02.04 wskazano dotację, maksymalny udział dofinansowania 85% oraz minimalny wkład własny 15%. Są to ogólne limity dla działania; konkretny projekt może otrzymać niższy udział dofinansowania. Przed wpisaniem dotacji do planu finansowego trzeba sprawdzić, jaki poziom wsparcia będzie dostępny dla konkretnego projektu w IV naborze.

W III naborze regulamin pozwalał uznać VAT za wydatek kwalifikowalny w projekcie objętym pomocą publiczną albo kosztującym co najmniej 5 mln euro tylko wtedy, gdy wnioskodawca nie miał prawa do jego odzyskania; czy w IV naborze obowiązuje ta sama zasada, rozstrzygną jego dokumenty.

Przykład z założonym kosztem inwestycji: spółka ciepłownicza z Rypina planuje modernizację sieci, w której koszty kwalifikowalne wynoszą 10 mln zł. Przy udziale 85% dotacja wyniosłaby 8,5 mln zł, ale limit Rypina to 1 318 887,50 euro, czyli około 5,7 mln zł. Wniosek musi zmieścić się w limicie miasta, dlatego pozostałe około 4,3 mln zł kosztów kwalifikowalnych spółka pokrywa ze środków własnych albo kredytu.

Kiedy planowany jest nabór i gdzie będą dokumenty?

Harmonogram z 30 września 2026 roku przewiduje składanie wniosków od 23 listopada 2026 roku do 8 stycznia 2027 roku. Daty i warunki składania wniosków trzeba potwierdzić w ogłoszeniu naboru.

Dokumentów należy szukać w wykazie naborów Funduszy Europejskich dla Kujaw i Pomorza. Nabór prowadzi Instytucja Zarządzająca programem, czyli Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego. Projekty będą wybierane w trybie konkurencyjnym.

Kryteria wyboru projektów zatwierdza Komitet Monitorujący program. Zarząd województwa przyjął ich projekt uchwałą nr 120/5812/26, a Komitet zatwierdził kryteria uchwałą nr 64/2026 z 29 września 2026 roku. W III naborze zatwierdzone kryteria były załącznikiem nr 1 do regulaminu.

Przy wyszukiwaniu dokumentów warto sprawdzić numer naboru. Wcześniejsze nabory na ciepłownictwo w tym działaniu miały numery FEKP.02.04-IZ.00-118/24, 238/25 i 250/25, a pod tym samym numerem działania ogłaszano też odrębne nabory na budynki zabytkowe. Ich terminy nie określają zasad IV naboru na ciepłownictwo.

W ogłoszeniu IV naboru trzeba sprawdzić system informatyczny służący do składania wniosków, wymagane załączniki, kryteria oceny oraz zasady uzupełniania dokumentacji. W III naborze wnioski składano wyłącznie w systemie teleinformatycznym WOD2021. Okres składania wniosków przypada na przełom roku, dlatego warto wcześniej ustalić, kiedy osoby upoważnione będą mogły podpisać dokumenty.

Co musi być gotowe w dniu złożenia wniosku?

W dniu złożenia wniosku potrzebne są: prawo do dysponowania gruntami lub obiektami na cele inwestycji, dokumentacja techniczna i projektowa oraz wymagane decyzje, uzgodnienia i pozwolenia. Kryterium gotowości technicznej jest obowiązkowe: wniosek, który go nie spełnia, zostanie odrzucony, a wyjątki dotyczą pozwolenia na budowę i robót wykonywanych na zgłoszenie.

Realizacja projektu może trwać najwyżej 30 miesięcy od zakończenia naboru, a w uzasadnionych przypadkach Instytucja Zarządzająca może ten okres wydłużyć na wniosek beneficjenta.

Kryteria stawiają też warunki techniczne, których niespełnienie oznacza odrzucenie wniosku. System, którego częścią jest wspierana sieć, musi mieć albo uzyskać status efektywnego energetycznie systemu ciepłowniczego według definicji z rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 obowiązującej w dniu złożenia wniosku; jeśli go jeszcze nie ma, wnioskodawca przedstawia wiarygodny plan, a modernizacja źródeł ciepła objętych pomocą musi się rozpocząć w ciągu trzech lat od rozpoczęcia prac na sieci.

Budowa lub przebudowa sieci nie może zwiększyć wytwarzania energii z paliw kopalnych innych niż gaz ziemny, a przy większym wytwarzaniu z gazu instalacje muszą spełniać cele klimatyczne na lata 2030 i 2050 zgodnie z rozporządzeniem delegowanym (UE) 2022/1214.

Projekt musi też zmniejszać emisję dwutlenku węgla oraz pyłów PM10 i PM2,5 w systemie ciepłowniczym. Miejska spółka, której źródła ciepła pracują na węglu, powinna sprawdzić te warunki przed zleceniem dokumentacji.

Do wstępnej oceny projektu wystarczy krótki opis inwestycji. Przydatne będą następujące informacje:

1. Należy wskazać podmiot i lokalizację: planowanego wnioskodawcę, jego rolę w świadczeniu usług publicznych i miasto objęte inwestycją.
2. Warto zebrać parametry systemu: dane operatora o mocy zamówionej, rodzaj paliwa w źródłach ciepła i status efektywnego energetycznie systemu oraz osobno parametry źródeł i sieci.
3. Koncepcja powinna wyjaśniać zakres i efekt inwestycji: planowane prace, technologię, ewentualny magazyn ciepła oraz oczekiwaną poprawę efektywności i ograniczenie emisji.
4. Należy przygotować budżet i źródła finansowania: oszacować koszt przedsięwzięcia, oddzielić koszty kwalifikowalne od pozostałych i wskazać środki własne oraz inne planowane lub uzyskane źródła finansowania tych samych prac.
5. Aby ocenić gotowość techniczną, warto spisać posiadane dokumenty dotyczące nieruchomości, dokumentację projektową, decyzje administracyjne i braki wymagające uzupełnienia.

Obowiązkową listę załączników i wymaganą szczegółowość analiz określi dokumentacja IV naboru. Jeżeli gmina nie zna mocy zamówionej, pierwszym krokiem powinno być uzyskanie tej informacji od operatora.

Pytania o FEKP 02.04