Fundusz Medyczny: do 70 mln zł na konsolidację szpitali

Jakie oddziały szpital może połączyć?

Szpital może połączyć komórki organizacyjne, w których udziela świadczeń szpitalnych finansowanych ze środków publicznych. Nie połączy natomiast oddziału z zakładem rehabilitacji, który udziela świadczeń ambulatoryjnych, bo ustawa o działalności leczniczej zalicza je do odrębnych rodzajów działalności.

Kryteria merytoryczne premiują połączenie komórek o tym samym profilu świadczeń albo o tym samym kodzie resortowym, także przy połączeniu podmiotów. Wniosek otrzymuje za nie od 2 do 8 punktów, a liczba punktów rośnie z liczbą połączonych komórek, pod warunkiem że po połączeniu szpital ma mniej takich komórek niż przed nim.

Czy wystarczy przenieść świadczenia między dwoma szpitalami?

W odpowiedziach na pytania szpitali Ministerstwo traktuje samo przesunięcie zakresów świadczeń między dwoma odrębnymi szpitalami jako współpracę. Taka współpraca nie jest konsolidacją, więc nie daje prawa do dotacji. Połączenie podmiotów wymaga formalnego trybu z ustawy o działalności leczniczej, zakończonego wpisem do rejestrów.

Czy samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej połączy się ze spółką?

Przepisy nie pozwalają połączyć samodzielnego publicznego zakładu opieki zdrowotnej ze spółką kapitałową. Zakład musi najpierw przekształcić się w spółkę. W spółce powstałej z połączenia Skarb Państwa, samorząd albo uczelnia medyczna musi mieć co najmniej 51 procent kapitału zakładowego, a w prostej spółce akcyjnej co najmniej 51 procent ogólnej liczby akcji. Podmiot publiczny musi też bezpośrednio dysponować większością głosów.

Czego wymagają kryteria formalne poza opinią o celowości?

Rezultat połączenia musi być zgodny z mapą potrzeb zdrowotnych na platformie Baza Analiz Systemowych i Wdrożeniowych. Analiza finansowa musi obejmować koszty, zobowiązania i płynność za dwa ostatnie lata obrotowe przed konsolidacją, za które sporządzono sprawozdania finansowe. Szpital uwzględnia też dostępne aktualne dane finansowe sprzed konsolidacji. Poza analizą finansową wniosek zawiera:

• przegląd infrastruktury, sprzętu, kadr i obłożenia łóżek;
• ocenę wpływu połączenia na dostęp pacjentów do świadczeń;
• analizę struktury świadczeń oraz komórek medycznych i administracyjnych, w tym obszarów, które się dublują;
• analizę struktury hospitalizacji zabiegowych w połączonym podmiocie oraz średniej liczby dni hospitalizacji u danego świadczeniodawcy w danym roku.

Tego zestawu analiz wymaga kryterium formalne J.

Jak przebiega spotkanie z panelem ekspertów?

Szpital prezentuje inwestycję i odpowiada na pytania ekspertów w siedzibie Ministerstwa albo zdalnie. Wnioskodawcę reprezentuje najwyżej pięć osób, a regulamin wyklucza przedstawicieli firm doradczych. Prezentacja ma objąć wszystkie kryteria merytoryczne, więc zespół szpitala powinien sam umieć wyjaśnić liczby z wniosku, także prognozę finansową.

Zespół szpitala przygotujemy do tej rozmowy na dwóch spotkaniach. Na pierwszym zbierzemy dane i ułożymy prezentację, a drugie będzie próbą odpowiedzi na pytania ekspertów. W panelu nie uczestniczymy, więc szpital otrzyma od nas listę pytań o wpływ konsolidacji na dostępność świadczeń i o stabilność finansową połączonego podmiotu.

Datę spotkania Ministerstwo podaje co najmniej 7 dni wcześniej i na prośbę szpitala jej nie zmienia, chyba że zajdzie wypadek losowy albo siła wyższa. Nieobecność oznacza wycofanie wniosku. Po spotkaniu szpital może jeden raz uzupełnić albo poprawić wniosek w zakresie wskazanym przez Ministerstwo, w ciągu 7 dni.

Za co wniosek otrzymuje najwięcej punktów?

Wniosek może zdobyć najwyżej 132 punkty, z czego 88 za zakres i znaczenie konsolidacji. Najwyżej punktowana jest liczba łączących się szpitali z sieci PSZ: dwa dają 25 punktów, pięć i więcej 40 punktów, a gdy w połączeniu uczestniczy tylko jeden taki szpital, wskaźnik daje 0 punktów. Do 20 punktów przynosi udział szpitali pierwszego poziomu sieci, a 12 punktów bliskość terytorialna łączonych placówek.

Czy zadłużony szpital ma gorszą pozycję w ocenie?

Nie z powodu samego długu: w jednym wskaźniku dług wręcz podnosi wynik, bo za sytuację ekonomiczną połączenie może zebrać do 7 punktów.

Pełne 7 punktów otrzymuje połączenie, w którym przynajmniej jeden szpital miał w roku poprzedzającym konsolidację stratę netto równą 5% przychodów albo wyższą i zobowiązania sięgające 35% przychodów lub więcej, a inny szpital zysk netto i zobowiązania nie wyższe niż 15% przychodów. Taka strata i takie zobowiązania dają 5 punktów, gdy żaden partner nie miał zysku netto przy zobowiązaniach do 15% przychodów.

Pozostałe 10 punktów za finanse zależy od prognozy na pierwszy rok po połączeniu: udziału kosztów osobowych w przychodach z Narodowego Funduszu Zdrowia, tempa wzrostu przychodów wobec kosztów, płynności szybkiej i tempa wzrostu zadłużenia wobec przychodów.

Wysokie zobowiązania mogą obniżyć prognozowaną płynność szybką połączonego szpitala, za którą przysługują do 2 punktów. Eksperci porównują prognozę ze sprawozdaniami, a regulamin zastrzega, że same wskaźniki z wniosku nie przesądzają o punktach.

Ile punktów mogą zebrać dwa szpitale powiatowe?

Przykład na umownych danych: dwa szpitale powiatowe działające jako spółki w tym samym województwie, oba zakwalifikowane do pierwszego poziomu PSZ. Pierwszy miał stratę równą 6% przychodów i zobowiązania sięgające 45% przychodów, drugi zysk netto i zobowiązania równe 12% przychodów.

Żaden nie udziela stacjonarnych świadczeń psychiatrycznych, a połączenie nie dodaje oddziałów jednego dnia. Jako spółki nie zbiorą trzech punktów zarezerwowanych dla połączenia samodzielnych zakładów publicznych w jeden zakład z kilkoma podmiotami tworzącymi.

Za dwa szpitale z sieci PSZ połączenie otrzymuje 25 punktów, za dwa szpitale pierwszego poziomu 20, za bliskość terytorialną 12, bo wszystkie miejsca udzielania świadczeń leżą w jednym województwie, a za sytuację ekonomiczną 7.

Razem to 64 z 88 punktów za zakres i znaczenie konsolidacji, zanim eksperci ocenią oddziały, łóżka, sprzęt i prognozę. Przy remisie dwóch wniosków, gdy pula nie wystarcza na oba, pierwszeństwo ma ten, który zebrał więcej właśnie w tej części.

Do kiedy szpital realizuje inwestycję?

Szpital kończy inwestycję rzeczowo i finansowo najpóźniej do 31 grudnia 2029 roku. Daty rozpoczęcia i zakończenia szpital wpisuje we wniosku. Okres realizacji pokrywa się z okresem, w którym szpital ponosi wydatki z dotacji i ze środków własnych.

Jak długo szpital nie może zbyć majątku z dotacji?

Wzór umowy wiąże szpital do końca roku, w którym mija 5 lat od zakończenia inwestycji. Przez ten okres szpital nie sprzeda, nie wydzierżawi, nie wynajmie i nie obciąży sfinansowanych nieruchomości ani wyposażenia bez pisemnej zgody Ministra.

Do jakich świadczeń służy infrastruktura z dotacji?

Obiekty, grunty i wyposażenie lub ich części przeznaczone do działalności leczniczej, a także środki trwałe i wartości niematerialne sfinansowane z dotacji, muszą służyć wyłącznie świadczeniom opieki zdrowotnej finansowanym ze środków publicznych. Obowiązek trwa do końca roku, w którym mija 5 lat od:

• przystąpienia do użytkowania inwestycji, gdy stosuje się art. 54 lub 55 Prawa budowlanego;
• oddania do użytkowania środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych;
• zakończenia inwestycji w pozostałych przypadkach.

Do końca tego okresu szpital nie może przeznaczyć tej infrastruktury na świadczenia komercyjne.

Jak długo szpital musi utrzymać konsolidację?

Ten sam wzór umowy wymaga, żeby konsolidacja obowiązywała przez cały czas realizacji inwestycji i jeszcze do końca roku, w którym mija 5 lat od jej odbioru końcowego. Co roku do 15 stycznia szpital składa oświadczenie za poprzedni rok, że przestrzega trzech obowiązków z umowy: nie zbywa majątku bez zgody, używa go do świadczeń publicznych i utrzymuje konsolidację.

Jeżeli szpital naruszy zakaz rozporządzania majątkiem, obowiązek używania go do świadczeń publicznych albo obowiązek utrzymania konsolidacji, Ministerstwo uzna dotację lub jej część objętą naruszeniem za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem.

Szpital zwraca te środki w ciągu 15 dni od zakazanej czynności albo od stwierdzenia naruszenia pozostałych obowiązków, z odsetkami jak od zaległości podatkowych liczonymi od przekazania dotacji. Kwota zwrotu jest proporcjonalna do okresu naruszenia.