Gwarancja de minimis BGK: jak działa, ile kosztuje i kiedy warto

Czym jest gwarancja de minimis i co faktycznie daje?

Gwarancja de minimis zabezpiecza spłatę kredytu obrotowego lub inwestycyjnego. BGK udziela gwarancji spłaty kredytu, a formularz wniosku o nią składasz w banku razem z dokumentami kredytowymi. Bank ocenia zdolność kredytową i spełnienie warunków portfelowej linii gwarancyjnej de minimis (PLD-KFG). Gwarancją możesz objąć też pożyczkę udzieloną na tych samych zasadach co kredyt, w tym przy ocenie zdolności do spłaty, o ile umowa pożyczki ma wszystkie istotne cechy umowy kredytu.

Ten poradnik dotyczy wyłącznie gwarancji de minimis BGK. Jeśli bank proponuje poręczenie BGK, sprawdź jego warunki osobno.

Gwarancja nie jest dotacją ani źródłem kapitału. Cały kredyt spłacasz na warunkach uzgodnionych z bankiem. Jeżeli BGK wypłaci bankowi kwotę objętą gwarancją, nadal masz obowiązek spłaty. BGK może dochodzić wypłaconej kwoty wraz z należnościami ubocznymi, w tym odsetkami i kosztami.

Czy Twoja firma i cel kredytu spełniają warunki gwarancji?

Jakie warunki musisz spełnić, aby skorzystać z gwarancji?

Z gwarancji de minimis BGK możesz skorzystać, jeśli spełniasz łącznie trzy podstawowe warunki:

• jesteś mikro-, małym albo średnim przedsiębiorcą;
• masz zdolność kredytową ocenioną pozytywnie przez bank;
• jesteś rezydentem, czyli Twoja spółka ma siedzibę w Polsce, jako osoba fizyczna masz miejsce zamieszkania w Polsce albo działasz jako polski oddział firmy zagranicznej.

Bank sprawdzi także historię kredytową, zaległości wobec urzędu skarbowego, ZUS lub KRUS, dotychczasowe zobowiązania, dostępny limit pomocy de minimis, beneficjenta rzeczywistego, sektor działalności i cel kredytu.

W rolnictwie, rybołówstwie i akwakulturze o wykluczeniu decyduje rodzaj prowadzonej działalności. Wyłączone są między innymi podstawowa produkcja rolna, podstawowa produkcja produktów rybołówstwa i akwakultury oraz określone przypadki przetwarzania i wprowadzania tych produktów do obrotu.

Czy cel kredytu jest dopuszczalny w gwarancji de minimis?

Gwarancją nie można objąć kredytu na:

• refinansowanie wydatków poniesionych przed zawarciem umowy kredytu inwestycyjnego;
• inwestycje kapitałowe;
• zakup instrumentów finansowych;
• zakup wierzytelności;
• zakup zorganizowanej części przedsiębiorstwa;
• spłatę kredytu lub pożyczki zaciągniętej na inwestycje kapitałowe, zakup instrumentów finansowych, wierzytelności albo zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Ten sam kredyt nie może być zabezpieczony inną gwarancją lub poręczeniem BGK.

Gwarancją można objąć także kredyt na całkowitą spłatę wcześniejszego zadłużenia, o ile jego warunki są korzystniejsze od dotychczasowych: kredytem obrotowym spłacisz obrotowy albo inwestycyjny, a inwestycyjnym tylko inwestycyjny.

Jeżeli przekroczysz limit pomocy albo przeznaczysz kredyt na działalność wyłączoną, pomoc jest traktowana jako nielegalna i musisz ją zwrócić z odsetkami.

Jaką część kredytu zabezpiecza gwarancja i ile kosztuje?

• Standardowo gwarancja obejmuje do 60% kapitału kredytu. Może objąć do 70% kredytu finansującego wytwarzanie produktów podwójnego zastosowania wskazanych w załączniku I do rozporządzenia 2021/821 oraz do 80% kredytu finansującego koncesjonowaną działalność obronną określoną w warunkach BGK. Gwarancja nie obejmuje odsetek ani innych kosztów kredytu.
• Gwarancja może wynieść do 5 mln zł. Limit dotyczy pojedynczej gwarancji oraz łącznego zaangażowania z tytułu gwarancji de minimis jednego kredytobiorcy.
• Gwarancja może obowiązywać do 60 miesięcy przy kredycie obrotowym albo do 120 miesięcy przy kredycie inwestycyjnym. Może kończyć się do 3 miesięcy po terminie spłaty kredytu; te 3 miesiące nie podwyższają limitów 60 i 120 miesięcy.
• Prowizja w wariancie standardowym wynosi 0,5% kwoty gwarancji za okres roczny i jest płatna z góry. Dla standardowego zakresu 60% odpowiada to 0,3% kwoty kredytu rocznie. Za okres krótszy niż rok bank nalicza 1/12 stawki rocznej za każdy rozpoczęty miesiąc, a pobrana opłata nie podlega zwrotowi.
• Przy całkowitej spłacie kredytu przed początkiem kolejnego okresu rocznego BGK nie pobiera opłaty za ten okres. Stawka 0% dotyczy wyłącznie kredytów finansujących wytwarzanie produktów podwójnego zastosowania i koncesjonowaną działalność obronną.

Kiedy gwarancja się opłaca i jak to policzyć?

Jak porównać ofertę z gwarancją i bez niej?

Gwarancja jest korzystna, gdy poprawa warunków kredytu uzasadnia prowizję i wykorzystanie limitu de minimis. Sprawdź, czy spełnione są trzy warunki:

Przy standardowej gwarancji obejmującej 60% kredytu prowizja za pełny rok odpowiada 0,3% kwoty kredytu. Obniżka marży o 0,3 punktu procentowego równoważy tę prowizję, jeżeli przez cały rok korzystasz z pełnej, niezmiennej kwoty kredytu.

Przy spłacanym kredycie porównaj opłatę z odsetkami liczonymi od malejącego zadłużenia, a przy kredycie odnawialnym uwzględnij rzeczywiste wykorzystanie limitu. Przy kredytach na produkty podwójnego zastosowania i działalność obronną, objętych gwarancją do 70% lub do 80%, prowizja BGK wynosi 0%, więc progi obniżki marży wyliczone ze stawki 0,5% ich nie dotyczą.

W ich przypadku porównaj pozostałe koszty kredytu i wykorzystanie limitu pomocy de minimis. Wyższe zabezpieczenie dają też gwarancje Biznesmax Plus i Ekomax: obejmują do 80% kredytu, a firmie z sektora MŚP BGK może dopłacić do kapitału albo do oprocentowania.

Jeżeli kredyt ma finansować wydatki związane z projektem dotacyjnym, sprawdź osobno dopuszczalny cel kredytu, zasady programu oraz zasady kumulacji pomocy, czyli łączenia różnych form pomocy publicznej. Dokumentacja konkretnego programu rozstrzyga, czy kredyt może sfinansować wkład własny do dotacji. Część programów dotacyjnych udziela pomocy na innej podstawie prawnej niż de minimis.

W jakich sytuacjach gwarancja daje zbyt małą korzyść?

Korzyść z gwarancji bywa zbyt mała, gdy:

Jeżeli wahasz się między finansowaniem zwrotnym a dotacją, pełne porównanie znajdziesz w artykule Dotacja czy kredyt inwestycyjny: kiedy wybrać leasing albo pożyczkę.

Przy planach wytwarzania wyrobów o podwójnym zastosowaniu przyjrzyj się także kredytowi BGK dual-use z premią dla MŚP.

Jak gwarancja wpływa na limit pomocy de minimis?

Do limitu 300 tys. euro dla jednego przedsiębiorstwa w okresie trzech minionych lat wchodzi ekwiwalent dotacji brutto (EDB) gwarancji, czyli wartość pomocy wyliczona według wzoru BGK. Nominalna kwota kredytu ani gwarancji nie obciąża tego limitu. Okres jest liczony wstecz od dnia udzielenia nowej pomocy. Do sumy wchodzą inne formy wsparcia tylko wtedy, gdy zostały udzielone jako pomoc de minimis albo podlegają właściwym regułom kumulacji.

Jak sprawdzić wykorzystany limit pomocy de minimis?

Wykorzystany limit ustalaj przede wszystkim na podstawie zaświadczeń i dokumentów o otrzymanej pomocy. System Udostępniania Danych o Pomocy Publicznej (SUDOP) traktuj pomocniczo: wydruk nie zastępuje zaświadczeń, a system nie obejmuje pomocy w rolnictwie i rybołówstwie. Podmiot udzielający pomocy ma siedem dni na wprowadzenie informacji, a baza aktualizuje się w nocy, więc pomocy z ostatniego tygodnia możesz jeszcze nie zobaczyć.

Dane dotyczące pomocy w rolnictwie i rybołówstwie sprawdź dodatkowo w Systemie Rejestracji Pomocy Publicznej (SRPP). Relacje między podmiotami i sposób obliczania limitu opisujemy w artykule Jak obliczyć dostępny limit pomocy de minimis.

Jak złożyć wniosek o kredyt z gwarancją i co przygotować?

Co przygotować przed złożeniem wniosku o kredyt z gwarancją?

Wniosek kredytowy i formularz wniosku o udzielenie gwarancji BGK składasz w banku kredytującym współpracującym z BGK. Listę banków kredytujących publikuje BGK na stronie produktu.

Przed złożeniem dokumentów przygotuj opis planowanego kredytu (rodzaj, kwota, cel i okres), informacje potwierdzające status MŚP, dane o otrzymanej pomocy de minimis oraz listę zabezpieczeń, którymi dysponujesz.

Co dzieje się po złożeniu wniosku o kredyt z gwarancją?

1. Bank ocenia zdolność kredytową oraz spełnienie warunków gwarancji.
2. Po pozytywnej decyzji podpisujesz umowę kredytu i dokumenty gwarancji. Zabezpieczeniem roszczeń BGK jest weksel własny in blanco z deklaracją wekslową.
3. Bank wydaje zaświadczenie o wartości pomocy de minimis, a Ty wnosisz opłatę prowizyjną. W zaświadczeniu znajdziesz EDB w złotych i euro.

Bank podejmuje decyzję indywidualnie dla każdego wniosku, bez listy rankingowej i bez wspólnego terminu ogłoszenia wyników. Czas oczekiwania zależy od procedur banku i kompletności dokumentów.

Jeśli bank odmówi kredytu, dalsze postępowanie zależy od procedur tego banku. Reklamację dotyczącą czynności BGK złożysz na zasadach opisanych w warunkach gwarancji.

Co sprawdzić przed podpisaniem umowy kredytu z gwarancją?

Zakres gwarancji, jej koszt i skutek dla oferty kredytowej potwierdź w banku, zanim umowa zostanie podpisana.